ABD Mali Suçlarla Mücadele Ağı FinCEN, kripto para işlemlerine ilişkin iki düzenleme önerisini 6 Ekim 2026 itibarıyla resmen geri çekti. Önerilerden biri, özel anahtarları kullanıcının kontrolünde bulunan cüzdanlarla yapılan transferleri kapsıyordu. Diğeri ise uluslararası kripto para karıştırma işlemlerini hedefliyordu.
Kararı değerlendirirken önemli bir ayrıntıyı ayırmak gerekiyor: Bu önerilerin hiçbiri nihai kurala dönüşmemişti. Dolayısıyla FinCEN, bu önerilerin daha önce yürürlüğe koyduğu yükümlülükleri kaldırmış değil; bekleyen iki düzenleme sürecini sonlandırmış oldu. Kurum kararı 5 Ekim'de duyurdu. İki geri çekme bildirimi ertesi gün ABD'nin Federal Register adlı resmî yayınında yayımlandı.
Cüzdan önerisi hangi yükümlülükleri getiriyordu?
23 Aralık 2020 tarihli ilk öneri, bankaların ve para hizmetleri işletmelerinin dönüştürülebilir sanal paralarla veya yasal ödeme aracı statüsündeki dijital varlıklarla gerçekleştirdiği belirli işlemlere yönelikti.
Kapsama, işlem yapılması için bir finansal kuruluşun aracılığına ihtiyaç duymayan cüzdanlar giriyordu. Kullanıcının özel anahtarlarını kendisinin yönettiği kişisel kripto cüzdanları bunun bilinen örneğidir. Öneri ayrıca FinCEN'in belirlediği yabancı ülkelerde, Banka Gizliliği Yasası çerçevesinin dışında kalan bazı kuruluşlarda tutulan cüzdanları da kapsıyordu.
Kapsama giren ve 3.000 ABD dolarını aşan işlemlerde kuruluşların işlem ve karşı taraf bilgilerini kaydetmesi, ayrıca kendi müşterilerinin kimliğini doğrulaması gerekecekti. Tutar 10.000 doları aştığında ise FinCEN'e bildirim yapılması öngörülüyordu. Kapsama giren birden fazla işlemin 24 saat içindeki toplamının bu eşiği aşması da hesaba katılacaktı.
Bu rakamlar geri çekilen öneriye aittir. Yeni bir muafiyet anlamına gelmez ve bugün geçerli olan bildirim kurallarının tamamını açıklamaz. FinCEN, geri çekme bildiriminde söz konusu öneri üzerinde başka işlem yapmayacağını belirtiyor.
Kripto mikseri önerisi neden geri çekildi?
23 Ekim 2023'te yayımlanan ikinci öneri, belirli uluslararası kripto para karıştırma işlemlerinde kapsama giren kuruluşlara ek kayıt ve bildirim yükümlülükleri getirecekti. Karıştırma işlemleri, kripto para transferlerinin kaynağı, alıcısı veya tutarı arasındaki bağlantının izlenmesini zorlaştırabilir.
FinCEN hem önerilen özel tedbiri hem de uluslararası karıştırma işlemlerini kara para aklama açısından başlıca endişe kaynağı sayılan bir işlem kategorisi olarak değerlendiren önceki tespitini geri çekti.
Kurumun ilgili bildirimi, önerideki geniş tanımın meşru faaliyetleri caydırabileceği ve önemli bir bildirim yükü oluşturabileceği yönündeki endişelere yer veriyor. Bununla birlikte FinCEN, mikserleri yasa dışı finansman açısından izlemeyi sürdüreceğini ve gelecekte yeniden adım atabileceğini belirtiyor.
Borsadan kişisel cüzdana transfer yapanlar için ne değişiyor?
İlk ve doğrudan sonuç düzenleme süreciyle ilgili: Bu iki ek bildirim sistemi, geri çekilen öneriler üzerinden yürürlüğe girmeyecek. Ancak bu karar, bir borsanın kimlik doğrulama sürecini veya para çekme politikasını kendiliğinden değiştirmiyor.
FinCEN'in sanal paralara ilişkin mevcut çerçevesi, kapsama giren para transferi işletmelerine kayıt, kara para aklamayla mücadele, kayıt tutma ve bildirim sorumlulukları yüklüyor. Ayrıca OFAC, yaptırım yükümlülüklerinin geleneksel para birimleri gibi dijital paralara da uygulandığını açıklıyor.
Bu nedenle yalnızca önerilerin geri çekilmesinden hareketle kimlik kontrollerinin, şüpheli işlem denetimlerinin veya yaptırım taramalarının sona erdiği söylenemez. Karar, mikser üzerinden yapılan her işlemi yasal hâle getirmediği gibi başka ülkelerin kurallarını da değiştirmiyor.
Bir borsa ile kişisel cüzdanı arasında kripto para gönderen kullanıcı açısından sonuç şu: ABD'de gündemde olan iki olası ek bildirim katmanı, bu düzenleme süreçlerinden çıkarıldı. Kullanılan platformun uygulamalarında gerçekten değişiklik olup olmadığı ise platformun güncel koşullarından kontrol edilmeli.